{"id":1246,"date":"2023-01-26T23:00:05","date_gmt":"2023-01-26T23:00:05","guid":{"rendered":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/?p=1246"},"modified":"2025-09-08T20:41:26","modified_gmt":"2025-09-08T20:41:26","slug":"geschichte-der-animation","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/geschichte-der-animation\/","title":{"rendered":"Geschichte der Animation"},"content":{"rendered":"\n<p>Dieser Beitrag zeigt ausgew\u00e4hlte und online zug\u00e4ngliche Ausz\u00fcge zur Geschichte der Animation.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"800\" src=\"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Phenakistoscope_3g07690d.gif\" alt=\"\" class=\"wp-image-1855\" style=\"width:413px;height:413px\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Abb: Phenakistiskop &#8211; Walzer tanzendes Paar, kolorierte Lithografie, hier simuliert in Verwendung, Eadweard Muybridge, 1890er (<a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Phenakistoscope_3g07690d.gif\">von wikimedia commons<\/a>)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Die Animation blickt auf eine lange Geschichte experimenteller Bildverfahren zur\u00fcck, die ihren Anfang in optischen Spielzeugen des 17. Jahrhunderts nahm. Mit technischen Entwicklungen wie dem Stop-Motion-Verfahren, der Zeichentricktechnik oder der digitalen Animationstechnik entstand ein eigenst\u00e4ndiges filmisches Ausdrucksfeld, das sich durch besondere gestalterische Freiheit und eigenst\u00e4ndigen visuelle Welten auszeichnet. Ein kurzer \u00dcberblick \u00fcber zentrale Etappen der Animation von den Anf\u00e4ngen bis zur heute.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"vorlaeufer\">Vorl\u00e4ufer und technischer Rahmen<\/h3>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>17. Jh. <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Daumenkino\">Daumenkino<\/a> <\/li>\n\n\n\n<li>1827 <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Thaumatrop\">Wunderscheibe<\/a><\/li>\n\n\n\n<li>1830er <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Phenakistiskop\">Wunderrad<\/a><\/li>\n\n\n\n<li>1834 <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Zoetrop\">Wundertrommel<\/a><\/li>\n\n\n\n<li>1897 <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Zoopraxiskop\">Zoopraxiskop<\/a><\/li>\n\n\n\n<li>1981 <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Kinetoskop\">Kinetoskop<\/a><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"fruehgeschichte\">Fr\u00fchgeschichte des Filmtricks und der Animation<\/h3>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Alfred_Clark\">Alfred Clark<\/a><\/strong> (USA\/Engl.) &#8211; <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/The_Execution_of_Mary_Stuart\">The Execution of Mary Stuart<\/a>, 1895 &#8211; erster Stop-Film-Trick, zudem erster Historienfilm (Edision Film)<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Datei:The_Execution_of_Mary_Stuart,_1895.ogv\">https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Datei:The_Execution_of_Mary_Stuart,_1895.ogv<\/a> (0:15)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Georges_M\u00e9li\u00e8s\">Georges M\u00e9li\u00e8s<\/a><\/strong> (F), Erfinder der Stop-Motion-Technik &#8211; <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Die_Reise_zum_Mond\">Reise zum Mond<\/a>, 1902 &#8211; wahrscheinlich erster SciFi Film, mit Stop-Motion und anderen <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Filmtrick\">Filmtricks<\/a><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=kIuhhLZVP1Q\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=kIuhhLZVP1Q<\/a> (2 x 6:30)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/%C3%89mile_Cohl\">Emile Chol<\/a><\/strong> (F) &#8211; <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Fantasmagorie_(film)\">Fantasmagorie<\/a>, 1908 &#8211; (direkt auf Negativ?) <\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=aEAObel8yIE\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=aEAObel8yIE<\/a>&nbsp;(1:16)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Quirino_Cristiani\">Quirino Cristiani<\/a> <\/strong>(AR) &#8211; <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/El_Ap\u00f3stol\">El Ap\u00f3stol<\/a>, 1917  &#8211; erster abendf\u00fcllender Spielfilm mit 58&#8217;000 Zeichnungen<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Film gilt als verschollen<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"bluetezeit\">Beginn der Studios und Bl\u00fctezeit<\/h3>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Max_Fleischer_(Cartoonist)\">Max Fleischer<\/a> <\/strong>(AT\/USA) &#8211; Beherrschte vor Disney den Markt<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Betty Boop, Popeye etc. Erster Ton-synchronisierter Film ( 4 Jahre vor Disneys Mickey Mouse).<\/li>\n\n\n\n<li>Erfinder des <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Rotoskopie\">Rotoskops<\/a> (Projektion auf Mattscheibe abzeichnen)<\/li>\n\n\n\n<li>POPEYE &#8211; Shiver Me Timbers, 1934&nbsp;<br><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=mStY7NbSKLY\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=mStY7NbSKLY<\/a> (Ausschnitt 2:29 von 6:42)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/The_Walt_Disney_Company\">Disney<\/a><\/strong> und andere Produktionen (ab den 30ern Marktf\u00fchrer)<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong><a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/The_Skeleton_Dance\">Skeleton Dance<\/a><\/strong>, 1929 &#8211; Regie Walt Disney &#8211; (Er\u00f6ffnet die Silly Symphony Reihe 1929-1939): <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=h03QBNVwX8Q\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=h03QBNVwX8Q<\/a> (5:31)<br><\/li>\n\n\n\n<li><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Von_Blumen_und_B%C3%A4umen\">Von Blumen und B\u00e4umen<\/a><\/strong>, 1932 &#8211; Regie Burt Gillett&nbsp; (erster Oscar f\u00fcr \u201eBester animierter Kurzfilm\u201c): <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=VTuIb7BIFqk\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=VTuIb7BIFqk<\/a> (7:31)<br><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Schneewittchen_und_die_sieben_Zwerge_(1937)\"><strong>Schneewittchen und die sieben Zwerge<\/strong><\/a>, 1937 (erster abendf\u00fcllender Film, der bis heute gezeigt wird): <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=hHpblh_9HsA\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=hHpblh_9HsA<\/a> (Tod der K\u00f6nigin, Ausschnitt 1:36)<br><\/li>\n\n\n\n<li><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Destino\"><strong>Destino<\/strong><\/a>, 1945\/ 2003, Walt Disney und Salvador Dali: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=rMLVqQDeY58\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=rMLVqQDeY58<\/a> (6:31)<br><\/li>\n\n\n\n<li>2006 Kauf von <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Pixar\">Pixar<\/a> (1979) &#8211; Digitale Animation (sp\u00e4ter Konkurrenz durch Deramworks): Toy Story, Findet Nemo, Monster AG &#8230;&nbsp;<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Produktionen in Europa<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Sp\u00e4testens ab den 1970er japanische Animationen (Animes) mit internationalem Einfluss<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" id=\"neue-wege\">Neue Wege und alternative \u00c4sthetik<\/h3>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Norman_McLaren\">Norman McLaren<\/a><\/strong> (SCO\/CAN) &#8211;&nbsp;Begr\u00fcnder Pixilation-Film (Stop Motion durch Verr\u00fccken von Menschen und Gegenst\u00e4nden)&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Dot.\"><strong>Dot.<\/strong><\/a>, 1940, An experimental film of dots animated by being drawn directly on filmstock: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=E3-vsKwQ0Cg\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=E3-vsKwQ0Cg<\/a> (1:37)<br><\/li>\n\n\n\n<li><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Neighbours_(1952)\">Neighbours\/ Voisins<\/a><\/strong>, 1952, Pixilation-Film, Unesco Kulturerbe: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=4YAYGi8rQag\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=4YAYGi8rQag<\/a>&nbsp;(8:06)<br><\/li>\n\n\n\n<li><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Die_Geschichte_vom_Stuhl\">A Chairy Tale<\/a><\/strong>, 1957, Stop Motion: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=vC_W8929G9c\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=vC_W8929G9c<\/a>&nbsp;(10:00)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Ernest_Pintoff\">Ernest Pintoff<\/a><\/strong> (USA)<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/The_Critic_(Kurzfilm)\">The Critic<\/a><\/strong>, 1963 &#8211; Oscar Preis: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=m4_lEvUTOiY\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=m4_lEvUTOiY<\/a>&nbsp; (0:30)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong>T<a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Terry_Gilliam\">erry Gilliam<\/a><\/strong> (USA\/BG) &#8211; Mitbegr\u00fcnder Monty Python&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Miracle_of_Flight\">The Miracle of Flight. A cutout animation by Terry Gilliam<\/a>: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=I4eVkanDkgg\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=I4eVkanDkgg<\/a> (5:00)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Caroline_Leaf\">Caroline Leaf<\/a> <\/strong>(USA\/CAN), Sandanimation<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/The_Metamorphosis_of_Mr._Samsa\">The Metamorphosis Of Mr Samsa<\/a>, 1977 (Verwandlung von Kafka): <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=GHvy-J1BFu8\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=GHvy-J1BFu8<\/a> (9:46)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Nick_Park\">Nick Park<\/a><\/strong> (GB) &#8211; Auch Erschaffer von Wallace and Gromit &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Creature_Comforts_(Kurzfilm)\">Creature Comforts<\/a>, 1989 &#8211; Oscar Preis: <a href=\"https:\/\/vimeo.com\/188634851\">https:\/\/vimeo.com\/188634851<\/a> (5:17)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Georges_Schwizgebel\">Georges Schwizgebel<\/a> <\/strong>(CH) <\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>La sujet du tableau, 1989: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=NtLY5fY9HCY\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=NtLY5fY9HCY<\/a> (6:08)<\/li>\n\n\n\n<li>Les Jeune Fille Et Les Nuages, 2000 &#8211; Schweizer Filmpreis: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=o8M3Yfk07Wo\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=o8M3Yfk07Wo<\/a>&nbsp;(4:16)<\/li>\n\n\n\n<li>L&#8217;homme sans ombre, 2004: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=LpAXlR1QG6c\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=LpAXlR1QG6c<\/a> (9:13)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Jean_Giono\">Jean Giono<\/a><\/strong> (F), <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Fr\u00e9d\u00e9ric_Back\">F\u00e9d\u00e9ric Back<\/a> (Can)<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Der_Mann,_der_B\u00e4ume_pflanzte_(Film)\">The Man Who Planted Trees<\/a>, 1987 &#8211; Oscar Preis: <a href=\"https:\/\/www.dailymotion.com\/video\/xw69i5\">https:\/\/www.dailymotion.com\/video\/xw69i5<\/a> (30:02)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><strong><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Christoph_Lauenstein\">Christoph<\/a> und <a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Wolfgang_Lauenstein\">Wolfgang<\/a> Lauenstein<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Balance_(Film)\">Balance<\/a>, 1989 &#8211; Oscar Preis: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=-flKGPW9QCw\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=-flKGPW9QCw<\/a> (7:40)<br><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Weitere ausgezeichnete Filme<\/h3>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Animationen mit Oscar (<a href=\"https:\/\/www.moviepilot.de\/filme\/beste\/genre-animationsfilm\/schlagwort-oscar-gewinner\">moviepilot<\/a> mit Vorschau, Rating etc.) und Oscar nominiert animierte Kurzfilme (<a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Oscar\/Bester_animierter_Kurzfilm\">Wikipedia<\/a>)<\/li>\n\n\n\n<li>Herausragende k\u00fcnstlerische Kurzfilme und Animationen, die ausserhalb des Mainstreams liegen (<a href=\"https:\/\/vimeo.com\/channels\/staffpicks\">vimeo<\/a>)<\/li>\n\n\n\n<li>Liste Zeichentrickserien (<a href=\"https:\/\/de.wikipedia.org\/wiki\/Liste_von_Animationsserien#Zeichentrickserien\">Wikipedia<\/a>)<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dieser Beitrag zeigt ausgew\u00e4hlte und online zug\u00e4ngliche Ausz\u00fcge zur Geschichte der Animation.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1255,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[],"class_list":["post-1246","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-geschichte"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1246","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1246"}],"version-history":[{"count":31,"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1246\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10597,"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1246\/revisions\/10597"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1255"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1246"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1246"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kunstunterricht.ch\/e\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1246"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}